MULTATULI, "MAX HAVELAAR"

MULTATULI, "Max Havelaar" (1860)

"In plaats van aan te nemen wat de Schrift zegt, en dat behoort men toch te doen, want het staat in de Schrift zelve dat men gelovig moet wezen, doet hij allerlei vragen  :


-Wat was licht voor er zon was ?

-Wat zou er gebeurd zijn als Eva dien appel niet gegeten had ?

-Is mijn broertje verdoemd omdat hij voor den doop stierf ?

-Waar was de politie toen Petrus Ananias en Saffirah liet doodvallen ?

-Droeg Jezus kousen en had hij een tulband op ?

-Hoe hoog is hij opgevaren voor hij aan den rand kwam van onze atmosfeer, en waarheen ging hij verder ?

-Waarom was hij brutaal tegen zijn moeder toen deze hem zocht ?

-Is er een proces geweest over de waarde van de varkens die (door Jezus) in het water werden gejaagd ?

-Waartoe dienden die varkens in een land waar zwijnenvlees verboden is ?

-Waarom werd het mensdom eerst gered, vierduizend jaren na de schepping ?

-Waarom heeft de duivel macht als hij door Christus overwonnen is ?

-Was Constantijn de Grote niet een gemene moordenaar ?

-Vanwaar komt het dat vele eeuwen na Christus niet zo beschaafd waren als de eeuw van Augustus ?

-Waarom is Jezus een zoon Davids, als Jozef die van David afstamde, zijn vader niet was ?

-Hoe weten wij dat God groot is, als wij hem niet begrijpen ?

-Hoe kwam Noach aan een paar ijsberen voor de ark ?

-Wat gebeurt er als twee gelovigen tegen elkaar inbidden ? (p.214, 215).

"Ja, ik, Multatuli, die veel gedragen heb, neem de pen op. (...) Ik wil gelezen worden. Ja, ik wil gelezen worden. (...) En er zouden in alle hoofdsteden liederen worden gezongen met refreinen als dit : er ligt een roofstaat aan de zee, tussen Oost-Friesland en de Schelde. (...) Ik zal toenemen in kracht en scherpte van wapenen, naarmate het nodig zal wezen...God geve dat het niet nodig zij !
Neen, 't zal niet nodig zijn ! Want aan U draag ik mijn boek op, Willem den derden, Koning Groothertog, Prins..., meer dan Prins, Groothertog en Koning...Keizer van 't prachtig rijk van Insulinde dat zich daar slingert om den evenaar, als een gordel van smaragd...Aan U durf ik met vertrouwen vragen of 't uw keizerlijke wil is : dat Havelaar wordt bespat met den modder van Slijmeringen en Droogstoppels ? En dat daarginds Uw weer dan dertig miljoenen onderdanen worden mishandeld en uitgezogen in Uwen naam ?" (p.272)

E.W.SAID, ORIENTALISM (Vintage)

E.W.SAID, Orientalism (1978)

"In the only part of the Oriënt where British and French interests literally overlapped, the territory of the new hopelessly ill Ottoman Empire, the two antagonists managed their conflict with an almost perfect and characteristic consistency. Britain was in Egypt and Mesopotamia; through a series of quasi-fictional treaties with local (and powerless) chiefs it controlled the Red Sea, the Persian Gulf, and the Suez Canal, as well as most of the intervening land mass between the Mediterranean and India. France, on the other hand, seemed fated to hover over the Oriënt, descending once in a while to carry out schemes that repeated de Lesseps's succes with the canal; for the most part these schemes were railroad projects, such as the one planned across more or less British territory, the Syrian-Mesopotamian line. In addition France saw itself as the protector of Christian minorities- Maronites, Chaldeans, Nestorians. Yet, together, Britain and France were agreed in principle on the necessity, when the time came, for the partition of Asiatic Turkey " (p.220)
"...As a result of World War I, Asiatic Turkey was being surveyed by Britain and France for its dismemberment. There, laid out on a operating table for surgery, was the Sick Man of Europe, revealed in all his weakness..." (p.223).

Commentaar op "Orientalism" door Xandra Schutte, "Een sensuele maar achterlijke plek" in "De twintig boeken die ons denken veranderden (2015) :
"In Orientalism schetst Edward Said het beeld van tweeduizend jaar westerse dominantie over het Oosten. Door zich tegen de duistere, luie, irrationele en kinderlijke Oriënt af te zetten kon het heldere en volwassen Europa de eigen culturele en intellectuele superioriteit onderstrepen.
"Alleen Grieken zijn oprecht in staat om onderzoek te doen naar hun eigen Oudheid". Met deze, naar eigen zeggen absurde vergelijking, opent Bernard Lewis zijn befaamde polemiek tegen Orientalism.
Said reduceert nogal arbitrair de Oriënt tot het Midden-Oosten, en zijn Midden-Oosten tot de Arabische wereld, waarbij de Perzen, Turken en Joden terzijde zijn geschoven. Hij behandelt alleen de Engelse en Franse orientalisten en negeert de Duitse. Dat is, aldus Lewis, zoiets als de geschiedenis van de muziek of de filosofie schrijven met dezelfde omissie. Maar de Duitsers hadden ook geen koloniën in het Midden-Oosten, en dus gaat dan de these dat het wetenschappelijk vertoog de koloniale macht steunt niet op.
Het boek heeft volgens veel criticasters het slachtofferdenken in de Arabische wereld aangewakkerd; Arabieren en islamieten zijn de langdurige slachtoffers van de vertekende, racistische blik van westerlingen" (p.93, 94).

UMBERTO ECO," De naam van de roos"

INRICHTING VAN DE BIBLIOTHEEK VOLGENS "DE NAAM VAN DE ROOS" :

"Ik keek met hem mee, en we ontdekten titels van boeken waarvan we nog nooit hadden gehoord, en andere van zeer beroemde werken, welke in het bezit waren van de bibliotheek. Prachtige werken. Maar in welke volgorde zijn ze in de lijst opgenomen ? Hoe weet u de plaats van elk boek te vinden ?

Malachias keek me streng aan : Misschien weet u niet, of bent u vergeten, dat alleen de bibliothecaris toegang heeft tot de bibliotheek. Derhalve is het passend en voldoende dat alleen de bibliothecaris in staat is die dingen te ontcijferen.

Maar in welke volgorde staan de boeken op deze lijst vermeld, vroeg William. Niet naar onderwerp, lijkt mij. Hij doelde niet op een rangschikking naar auteurs volgens de orde van de letters van het alfabet, want dat is een methode die ik pas de laatste jaren heb zien toepassen en die toen nog niet zo in zwang was.


De bibliotheek vindt haar oorsprong in een zeer ver verleden, zei Malachias, en de boeken staan geregistreerd naar de volgorde van aanschaf of van schenking, dus van het tijdstip waarop ze binnen onze muren zijn gekomen.


Moeilijk te vinden, merkte William op.


Het is voldoende  dat de bibliothecaris de titels uit zijn hoofd kent en van elk boek weet wanneer het hier is gekomen. De andere monniken hoeven zich slechts op zijn geheugen te verlaten". (p.83,84)

CHODERLOS DE LACLOS, "Les liaisons dangereuses"

CHODERLOS DE LACLOS, "Les liaisons dangereuses",uitg. Pocket classiques (temps des Lumières, 1782) pag.167 :

"O ma Cécile, qu'allons-nous devenir ? Quel Dieu nous sauvera des malheurs qui nous menacent ?"

De achttiende-eeuwse brievenroman "Les liaisons dangereuses" van Choderlos de Laclos is een van de grootste klassiekers aller tijden. Geen ander boek toont op een zo overtuigende wijze aan dat de pen machtiger is dan het zwaard. De relatie tussen markiezin De Mertueil en burggraaf de Valmont werd ooit, tot leedwezen van de laatste, door de eerste verbroken. Zij wil hem echter voor één nacht terugnemen als hij de onversierbare madame de Tourvel kan verleiden. Valmont begint haar als een meester-veldheer te belegeren met brieven. De deugdzame dame biedt weerstand, maar gaat toch door de knieën. Het is bijzonder spannend de tactiek van Valmont op de voet te volgen, en je begrijpt dat niemand bestand is tegen de verleidingskracht van zoveel perfide maar weergaloos verwoorde smeekbeden. Het is zowel een avonturen-als een liefdesroman, een misdaadroman en een thriller.

TRUMAN CAPOTE, "In cold blood"

 

 

 

 

TRUMAN CAPOTE, "in cold blood", Penguin, 1965, pag.87, 88 :





"The Kansas Bureau of Investigation, a state-wide organization with headquarters in Topeka, had a staff of nineteen experienced detectives scattered through the state, and the services of these men are available whenever a case seems beyond the competence of local authorities. (...)But even if I hadn't known the family, and liked them so well, I wouldn't feel any different,. Because I've seen some bad things, I sure as hell have. But nothing so vicious as this. However long it takes, it may be the rest of my life, I'm going to know what happened in that house; the why and the who".